Đất mua bằng giấy viết tay, căn cứ nào để cấp Giấy chứng nhận?

Năm 2003, ông A được Binh đoàn 15 - Bộ Quốc phòng cấp đất theo quyết định giao đất để xây dựng nhà ở. Đến năm 2005, ông A chuyển nhượng thửa đất trên cho ông B (vợ chồng ông B đều là đối tượng hưu trí) bằng giấy viết tay.

Ông B được bàn giao đất, sử dụng ổn định từ năm 2005 đến nay nhưng chưa xây dựng nhà ở chỉ trồng hoa màu (làm nông nghiệp). Thửa đất này đã được bàn giao về chính quyền địa phương (không thuộc đất quốc phòng nữa) quản lý vào năm 2016.

Lê Hương Lý (Gia Lai) hỏi, nay ông B đề nghị cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho thửa đất trên có được không, căn cứ quy định cụ thể nào để cấp Giấy chứng nhận? Nếu được cấp Giấy chứng nhận thì mục đích được cấp Giấy chứng nhận là đất ở hay đất nông nghiệp? Nếu là Giấy chứng nhận đất ở thì căn cứ thu tiền sử dụng đất như thế nào? Nếu cấp Giấy chứng nhận đất nông nghiệp thì đối tượng hưu trí (không thuộc đối tượng trực tiếp sản xuất nông nghiệp) có được cấp Giấy chứng nhận với hình thức công nhận quyền sử dụng đất như giao đất không thu tiền không?

Bộ Nông nghiệp và Môi trường trả lời vấn đề này như sau:

Do nội dung phản ánh, kiến nghị của bà là vụ việc cụ thể thuộc thẩm quyền giải quyết của địa phương, cần căn cứ trên hồ sơ quản lý và các văn bản hướng dẫn thi hành Luật Đất đai đã được ban hành nên Bộ Nông nghiệp và Môi trường không có cơ sở để trả lời cụ thể. Bộ xin nêu một số quy định về nguyên tắc như sau:

Luật Đất đai năm 2024 đã quy định các trường hợp người sử dụng đất không có giấy tờ về quyền sử dụng đất quy định tại Điều 137 Luật Đất đai thì được xem xét cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất tại các Điều 138, Điều 139 và Điều 140 Luật Đất đai.

Tại mục XI nội dung C phần V Phụ luc số 01 ban hành kèm theo Nghị định số 151/2025/NĐ-CP ngày 12/6/2025 của Chính phủ quy định về phân định thẩm quyền của chính quyền địa phương 02 cấp, phân quyền, phân cấp trong lĩnh vực đất đai đã quy định về việc đăng ký, cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất đối với trường hợp đã chuyển quyền sử dụng đất nhưng chưa thực hiện thủ tục chuyển quyền theo quy định. Trong đó, tại điểm a khoản 1 mục XI quy định trường hợp: "a) Sử dụng đất do nhận chuyển quyền sử dụng đất trước ngày 01 tháng 7 năm 2014 đối với trường hợp không có giấy tờ về quyền sử dụng đất quy định tại Điều 137 Luật Đất đai;".

Tại Điều 14, Điều 15 Nghị định số 49/2026/NĐ-CP ngày 31/01/2026 của Chính phủ quy định chi tiết và hướng dẫn một số điều của Nghị quyết số 254/2025/QH15 của Quốc hội quy định một số cơ chế, chính sách tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong tổ chức thi hành Luật Đất đai đã quy định về thẩm quyền giải quyết và trình tự, thủ tục hành chính trong lĩnh vực đất đai. Do đó, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đề nghị bà liên hệ với cơ quan có thẩm quyền tại địa phương để được hướng dẫn, giải đáp theo quy định của pháp luật.

Quy định tại điểm c khoản 2 Điều 10 Nghị quyết số 254/2025/QH15 đã được hướng dẫn chi tiết tại Nghị định số 50/2026/NĐ-CP của Chính phủ quy định chi tiết một số điều của Nghị quyết số 254/2025/QH15 ngày 11 tháng 12 năm 2025 của Quốc hội quy định một số cơ chế, chính sách tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong tổ chức thi hành Luật Đất đai về tiền sử dụng đất, tiền thuê đất do Bộ Tài chính chủ trì tham mưu, và thuộc chức năng, nhiệm vụ của Bộ Tài chính. Do đó, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đề nghị bà có kiến nghị đến Bộ Tài chính để được giải đáp.